Zx | Medicatieoverdracht (informative)

Doel: de zorgtoepassing Medicatieoverdracht beschrijft hoe medicatiegegevens elektronisch kunnen worden uitgewisseld tussen meerdere infrastructuren via gevalideerde knooppunten (GTK). Op dit moment is deze landelijke uitwisseling nog niet mogelijk.

Het programma ‘Samen voor Medicatieoverdracht’ hanteert de kwaliteitsstandaard 'Overdracht van medicatiegegevens in de keten' als basis, waarbij de beproeving van de informatiestandaard MP9 en ketenafspraken centraal staan in de Kickstart. In deze fase worden gegevens via AORTA-LSP uitgewisseld en is nog geen sprake van uitwisseling tussen meerdere infrastructuren. Bij opschaling van de uitwisseling tussen meerdere infrastructuren wordt deze zorgtoepassing relevant voor de context van Twiin, zodat op een gestandaardiseerde manier landelijk kan worden uitgewisseld.

Status: Informative

Planning voor opname in de Twiin Implementatiewijzer

De usecases binnen de zorgtoepassing Medicatieoverdracht vereisen een technische afspraak voor het communicatiepatroon ‘geïndexeerd bevragen’ zodat medicatiegegevens uit meerdere bronnen kunnen worden verzameld en getoond. Dit communicatiepatroon vereist (naast de noodzakelijke generieke functies voor het waarborgen van vertrouwen) minimaal een technische afspraak voor het communicatiepatroon ‘gericht bevragen’ en specificaties voor landelijke lokalisatie. De combinatie van deze twee maakt een ongerichte (geïndexeerde) bevraging mogelijk.

Op dit moment is de technische afspraak (TA) voor het communicatiepatroon nog in ontwikkeling. Zie: 10.3.3 TTA FHIR Pull. VWS werkt aan de specificaties voor een landelijke lokalisatievoorziening. Zodra alle noodzakelijke onderdelen gereed zijn zal een implementatiewijzer worden uitgewerkt voor de zorgtoepassing Medicatieoverdracht en worden opgenomen in het Twiin Afsprakenstelsel.

Geschatte impact

De geschatte impact wordt bepaald wanneer de implementatiewijzer wordt uitgewerkt, samen met betrokken leveranciers.

Benodigde acties voor opname Twiin Afsprakenstelsel

  1. Vaststelling generieke TA Pull, incl. TA’s voor Generieke Functies (zie: 10.3.3 TTA FHIR Pull)

  2. Vaststelling TA Lokalisatie (op basis van generieke functie lokalisatie, zie: https://www.datavoorgezondheid.nl/onderwerpen/g/generieke-functies/lokalisatie )

  3. Uitwerking in een Twiin Implementatiewijzer voor Medicatieoverdracht ter beproeving (status: in afwachting van bovengenoemde acties)



Functionele beschrijving zorgtoepassing

Om medicatie-incidenten te vermijden, is het essentieel dat zorgverleners en patiënten toegang hebben tot complete en actuele medicatiegegevens. Daarvoor is het nodig dat de medicatiegegevens gestandaardiseerd en elektronisch uitgewisseld kunnen worden tussen de zorginformatiesystemen van zorgverleners en met de persoonlijke gezondheidsomgeving (PGO) van de patiënt. Medicatieoverdracht is daarom een van de geprioriteerde gegevensuitwisselingen. (bron: https://www.datavoorgezondheid.nl).


Doelstelling is dat de zorgtoepassing Medicatieoverdracht het veilig, eenduidig en actueel uitwisselen van een actueel medicatieoverzicht ondersteunt tussen zorgorganisaties met verschillende infrastructuren. De zorgtoepassing medicatieoverdracht beschrijft hoe medicatiegegevens elektronisch kunnen worden uitgewisseld tussen meerdere infrastructuren via gevalideerde knooppunten (GTK). Op dit moment is deze landelijke uitwisseling, via GTK’s, nog niet mogelijk. Hieronder wordt beschreven welke onderdelen al beschikbaar zijn.


De kwaliteitsstandaard ‘Overdracht van medicatiegegevens in de keten’ vormt de basis voor de uitwisseling. Bij de kwaliteitsstandaard horen 2 informatiestandaarden: (bron: https://www.samenvoormedicatieoverdracht.nl/nieuws/ketenafspraken-lab2zorg-en-contra-indicaties-en-overgevoeligheden-gepubliceerd)

  • Medicatieproces 9 (wordt nu beproefd in de Kickstart Medicatieoverdracht). Dit omvat de usecases:

    • Voorschrijven

    • Ter hand stellen

    • Toedienen

    • Gebruiken

  • Lab2Zorg (onderdeel van de informatiestandaard Uitwisseling laboratoriumgegevens). Ketenafspraken: Implementatie L2Z - informatiestandaarden. De onderliggende usecases zijn:

    • Zorgverlener vraagt laboratoriumonderzoek aan en ontvangt het resultaat van het laboratorium in zijn/haar XIS

    • Zorgverlener raadpleegt laboratoriumresultaten

    • Zorgverlener stuurt laboratoriumresultaten naar andere zorgverlener


Behoefte en maatschappelijke context

Medicatieoverdracht is één van de vijf geprioriteerde gegevensuitwisselingen vanuit de Wegiz.

In de kamerbrief van 20 januari 2026, staat het volgende: “In het landelijke programma Medicatieoverdracht werken alle betrokken partijen in het zorgveld samen met het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport aan de implementatie van de kwaliteitsstandaard Medicatieoverdracht en de bijbehorende informatiestandaarden. Met als doel: een actueel en compleet elektronisch medicatieoverzicht voor zorgverleners en patiënt. Voor het realiseren van de nationale doelen én voor de EHDS-verplichtingen ePrescription, eDispensation en de medicatielijst in de patiëntsamenvatting is het duidelijk dat de implementatie van de informatiestandaard Medicatieproces9 (MP9) cruciaal is. Voor grensoverschrijdende gegevensuitwisseling is een vertaling van MP9 nodig. Vanuit EHDS-verplichtingen is de noodzaak uit te wisselen via knooppunten logisch.”

 

Status van vastgestelde normen en richtlijnen voor de zorgtoepassing

  • Kwaliteitsstandaard; Ja, Huidige versie van februari 2020

  • Informatiestandaarden;

  • NEN normen;

    • NEN 7503:2022, ‘Gegevensuitwisseling in de zorg – Elektronische verwerking en uitwisseling van gegevens voor het voorschrijven en ter hand stellen van medicatie’ (status: gepubliceerd).

    • NEN 7542:2026, ‘Gegevensuitwisseling in de zorg - Medicatiegegevens’ (status: gepubliceerd).

    • NEN 7543 'Elektronische verwerking en uitwisseling van laboratoriumgegevens voor medicatie (in ontwikkeling)

  • AMvB

    • Spoor 1: deels van kracht voor digitale recepten sinds januari 2024;

    • Spoor 2: nog in voorbereiding met lopende pilots en trajecten voor standaardisatie.

 

Afhankelijkheden voor opname in het Twiin Afsprakenstelsel

De onderliggende usecases van de informatiestandaard MP9 zijn afhankelijk van een generiek communicatiepatroon voor 'geïndexeerde bevraging' (zie: Whitepaper communicatiepatronen VWS). De technische specificaties hiervoor (10.3.3 TTA FHIR Pull) zijn nog in ontwikkeling. Ook dienen er specificaties te zijn voor de benodigde generieke functies binnen dit communicatiepatroon.

Onderwerp

Uitvoering

Status

TA Pull

VWS, Programma LDN

in ontwikkeling

TA Lokalisatie

VWS, Programma IGF

in ontwikkeling

 Implementatiewijzer Medicatieoverdracht

Programma Twiin

on hold (in afwachting van uitwerking communicatiepatroon TA Pull en TA Lokalisatie)


Verwachte impact onderbouwing

De geschatte impact wordt bepaald wanneer de implementatiewijzer wordt uitgewerkt, samen met betrokken leveranciers.


Bronnen

  1. Kamerbrief Voortgang agenda databeschikbaarheid in de zorg; Kamerbrief over voortgang agenda databeschikbaarheid in de zorg | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl

  2. Rapport Medicatieoverdracht; Medicatieoverdracht | Rapport | Rijksoverheid.nl

  3. Website programma Medicatieoverdracht: https://www.samenvoormedicatieoverdracht.nl/

  4. Website Zorginstituut Nederland: www.zorginzicht.nl

  5. Website Nictiz: https://www.nictiz.nl/informatiestandaarden/

  6. Website ministerie VWS: https://www.datavoorgezondheid.nl

  7. Website NEN: https://connect.nen.nl

  8. NEN-werkgroepen en ontwikkelingen; Werkgroep Revisie NEN 7503